Circular Motion рдШूрд░्рдирди рдЧрддि
рдкрд░िрдЪрдп ( Introduction )рдк्рд░ाрдХृрддिрдХ рдШрдЯрдиाрдУं рдХे рдЕрди्рд╡ेрд╖рдг рдоें рдоाрдкрди рдХी рдЖрд╡рд╢्рдпрдХрддा рдФрд░ рдЙрдкрдпोрдЧिрддा рдиे рдк्рд░рдХृрддि рдХे рддрдоाрдо рдЕрдирд╕ुрд▓рдЭे рд░рд╣рд╕्рдпों рдХो рдЙрдж्рдШाрдЯिрдд рдХрд░ рджिрдпा । рдЗрди्рд╣ीं рдЕрдирд╕ुрд▓рдЭे рд░рд╣рд╕्рдпों рдоें рд╕े рдПрдХ рдмрд╣ुрдд рд╣ी рдХौрддूрд╣рд▓рдкूрд░्рдг рдПрд╡ं рд░ुрдЪिрдХाрд░рдХ рд╡िрд╖рдп рдеा — рдкिрдг्рдб рдХी рд╡िрд░ाрдо рдЕрд╡рд╕्рдеा ( State of rest ) рдЕрдерд╡ा рдЙрд╕рдХी рдЧрддि рдХी рдЕрд╡рд╕्рдеा ( State of motion ) । рдХिрд╕ी рдкिрдг्рдб рдХी рд╡िрд░ाрдо рдЕрдерд╡ा рдЧрддि рдХी рдЕрд╡рд╕्рдеा рдХे рд▓िрдП рдмрд▓ ( Force ) рдиाрдордХ рдХाрд░рдХ ( Factor ) рдЙрдд्рддрд░рджाрдпी рдкाрдпा рдЧрдпा рддрдеा рдпрд╣ рднी рдкाрдпा рдЧрдпा рдХि рдмрд▓ , рдк्рд░рдХृрддि рдоें рд╕рд░्рд╡рд╡्рдпाрдкрдХ рд╣ै - рдкूрд░े рдм्рд░рд╣्рдоाрдг्рдб рдоें рдЦрдЧोрд▓ीрдп рдкिрдг्рдбों рдХे рдордз्рдп – рд╡ृрд╣рдж् рд╕्рддрд░ рдкрд░ рдЕрдерд╡ा рдкрд░рдоाрдгु рдХे рдЕрд╡рдпрд╡ी рдХрдгों рдХे рдордз्рдп - рд╕ूрдХ्рд╖्рдо рд╕्рддрд░ рдкрд░ рдХिрд╕ी рди рдХिрд╕ी рд░ूрдк рдоें рдпрд╣ рдЙрдкрд╕्рдеिрдд рд╣ै ।
рдмрд▓ , рдХिрд╕ी рдкिрдг्рдб рдоें рдЧрддि рдЕрдерд╡ा рд╡िрд░ाрдо рдХी рдЕрд╡рд╕्рдеा рдкрд░िрд╡рд░्рддрди рдХा рдоूрд▓ рдХाрд░рдХ рд╣ै । рдмрд▓ ( Force ) рд╕ाрдоाрди्рдпрддрдпा рдмрд▓ , рдзрдХ्рдХा рдпा рдЦिंрдЪाрд╡ рд╣ै ।
рдЗрд╕рдХी рдкрд░िрднाрд╖ा рдЗрд╕ рдк्рд░рдХाрд░ рд╣ै। "рдмрд▓ рдПрдХ рдмाрд╣рд░ी рдХाрд░рдХ рд╣ै рдЬो рдХिрд╕ी рд╡рд╕्рддु рдХी рдЖрд░ाрдо рдпा рдПрдХрд╕рдоाрди рдЧрддि рдХी рд╕्рдеिрддि рдХा рдХाрд░рдг рдмрдирддा рд╣ै рдпा рдмрджрд▓рддा рд╣ै। рдЕрдерд╡ा рдЙрд╕े рд╡िрд░ूрдкिрдд рдХрд░ рджेрддा рд╣ै । "
рд╕्рдкрд╖्рдЯ рд╣ै рдХिрд╕ी рдкिрдг्рдб рдкрд░ рдмрд▓ рд▓рдЧाрдиे рд╕े рдкिрдг्рдб рдкрд░ рдиिрдо्рди рдк्рд░рднाрд╡ рд╣ो рд╕рдХрддे рд╣ैं
( 1 ) рд░ुрдХे рдкिрдг्рдб рдХे рд╡िрд░ाрдо рдХी рдЕрд╡рд╕्рдеा рдоें рдкрд░िрд╡рд░्рддрди рд╣ो рд╕рдХрддा рд╣ै । ( 2 ) рдЧрддिрдоाрди рдкिрдг्рдб рдХा рд╡ेрдЧ рдШрдЯ рд╕рдХрддा рд╣ै рдЕрдерд╡ा рдмрдв़ рд╕рдХрддा рд╣ै । ( 3 ) рдЧрддिрдоाрди рдкिрдг्рдб рдХे рдЧрддि рдХी рджिрд╢ा рдмрджрд▓ рд╕рдХрддी рд╣ै । ( 4 ) рдкिрдг्рдб рдХा рд░ूрдк рдЕрдерд╡ा рдЖрдХाрд░ рдЕрдерд╡ा рджोрдиों рдмрджрд▓ рд╕рдХрддा рд╣ै । " рдмрд▓ рдПрдХ рд╕рджिрд╢ рд░ाрд╢ि ( Vector quantity ) рд╣ै , рдЗрд╕े F рд╕े рдк्рд░рджрд░्рд╢िрдд рдХрд░рддे рд╣ैं । "
рдмрд▓ рдХा SI рдоाрдд्рд░рдХ рдХिрдЧ्рд░ा рдоी / рд╕े рд╣ोрддा рд╣ै , рдЗрд╕े рди्рдпूрдЯрди ( newton ) рднी рдХрд╣рддे рд╣ैं । рдЗрд╕рдХा CGS рдоाрдд्рд░рдХ рдбाрдЗрди ( dyne ) рдХрд╣рд▓ाрддा рд╣ै ।
рдмрд▓ों рдХा рд╡рд░्рдЧीрдХрд░рдг ( Classification of Forces )
рдмрд▓ों рдХो рдЙрдирдХी рдк्рд░рдХृрддि ( Nature ) рдХे рдЖрдзाрд░ рдкрд░ рдиिрдо्рди рдк्рд░рдХाрд░ рд╕े рд╡рд░्рдЧीрдХृрдд рдХिрдпा рдЬाрддा рд╣ै( 1 ) рд╕рдо्рдкрд░्рдХ рдмрд▓ ( Contact Force )
" рд╡े рдмрд▓ рдЬो рд╡рд╕्рддुрдУं рдХे рд╕рдо्рдкрд░्рдХ рдоें рдЖрдХрд░ рдХाрд░्рдп рдХрд░рддे рд╣ैं , рд╕рдо्рдкрд░्рдХ рдмрд▓ рдХрд╣рд▓ाрддे рд╣ैं । рд╕рднी рдк्рд░рдХाрд░ рдХे рдзрдХ्рдХे рдпा рдЦिंрдЪाрд╡ рдХे рдмрд▓ рдЬो рдкिрдг्рдб рдХे рд╕рдо्рдкрд░्рдХ рд╕े рдк्рд░рднाрд╡ рдоें рдЖрддे рд╣ैं , рдЬैрд╕े рд░рд╕्рд╕ाрдХрд╢ी рдоें рд░рд╕्рд╕े рдХो рдмाрд░ рд▓рдЧाрдХрд░ рдЦींрдЪрдиा , рдмैрд▓ рдж्рд╡ाрд░ा рдмैрд▓рдЧाрдб़ी рдЦींрдЪрдиा , рдЧेंрдж рдкрд░ рдаोрдХрд░ рдоाрд░рдиा , рдХिрд╕ी рднी рдоोрдЯрд░ рдЕрдерд╡ा рд░ेрд▓ рдХे рдЗंрдЬрди рдж्рд╡ाрд░ा рдкрд╣िрдпे рдХो рдШुрдоाрдиे рдХे рд▓िрдП рд╢ाрдл्рдЯ рдкрд░ рдмрд▓ рд▓рдЧाрдиा рдЗрдд्рдпाрджि ।
( 2 ) рдЕрд╕рдо्рдкрд░्рдХ рдмрд▓ ( Non - contact Force )
' рд╡рд╣ рдмрд▓ рдЬो рд╡рд╕्рддु рд╕े рд╕ीрдзे рд╕рдо्рдкрд░्рдХ рдоें рди рдЖрдХрд░ рдЖрдХाрд╢ ( space ) рдоाрдз्рдпрдо рд╕े рд╡рд╕्рддु рдкрд░ рдХाрд░्рдп рдХрд░рддा рд╣ै рдЕрд╕рдо्рдкрд░्рдХ рдмрд▓ рдХрд╣рд▓ाрддा рд╣ै । рд╕рднी рдк्рд░рдХाрд░ рдХे рдЪुрдо्рдмрдХीрдп рдмрд▓ , рд╡ैрдж्рдпुрдд - рдЪुрдо्рдмрдХीрдп рдмрд▓ , рдЧुрд░ुрдд्рд╡ीрдп рдмрд▓ рддрдеा рд╡ैрдж्рдпुрдд рдЖрдХрд░्рд╖рдг рдЕрдерд╡ा рдк्рд░рддिрдХрд░्рд╖рдг рдХे рдмрд▓ рдЕрд╕рдо्рдкрд░्рдХ рдмрд▓ рдХे рдЙрджाрд╣рд░рдг рд╣ैं ।
